तेहरान/तेल अवीव, ७ जुन २०२६ — लेबनानमा इजरायलले सञ्चालन गरिरहेको सैन्य अभियानलाई लिएर मध्यपूर्वमा तनाव थप बढेको छ। इरानले आइतबार राति इजरायलतर्फ मिसाइलहरूको ठूलो आक्रमण गर्दै यसलाई लेबनानमाथि जारी इजरायली कारबाहीको प्रतिउत्तर भएको जनाएको छ। तेहरानले इजरायलले लेबनानमा आक्रमण नरोके अझ कडा कदम चालिने चेतावनी समेत दिएको छ।
पछिल्ला केही दिनदेखि इजरायली सेना दक्षिणी लेबनानमा सक्रिय छ। स्थल कारबाहीसँगै हवाई आक्रमणहरू पनि तीव्र बनाइएका छन्। राजधानी बेरुतका विभिन्न क्षेत्रहरूमा समेत बमबारी भएको छ। केही साताअघि युद्धविरामको घोषणा गरिए पनि दुवै पक्षबीचको तनाव कम हुन नसकेको र पछिल्लो समय झन् चर्किएको देखिएको छ।
यही अवस्थाबीच इरानले इजरायलमाथि मिसाइल प्रहार गरेको हो। इजरायली सेनाले देशतर्फ आएका धेरै मिसाइलहरू पहिचान गरिएको र तिनलाई रोक्न विभिन्न क्षेत्रमा हवाई प्रतिरक्षा प्रणाली सक्रिय गरिएको जनाएको छ। सामाजिक सञ्जालमा सार्वजनिक भएका भिडियोहरूमा लेबनानको आकाश हुँदै मिसाइलहरू इजरायलतर्फ उडिरहेको देखिएको दाबी गरिएको छ। बेरुत तथा आसपासका क्षेत्रबाट पनि ती मिसाइलहरू देखिएको बताइएको छ।
इरानले जारी गरेको वक्तव्यमा यो आक्रमणलाई प्रारम्भिक चेतावनीको रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ। तेहरानका अनुसार यदि इजरायलले लेबनानमाथिको सैन्य अभियान विस्तार गरिरह्यो वा इरानको यस कदमको प्रत्यक्ष जवाफ दिन खोज्यो भने थप शक्तिशाली र व्यापक आक्रमणहरू गरिनेछन्। इरानी पक्षले भविष्यमा हुने सम्भावित कारबाहीलाई अहिलेको भन्दा धेरै विनाशकारी हुने चेतावनी दिएको छ।
इरानले लामो समयदेखि लेबनानमा स्थायी युद्धविरामको माग गर्दै आएको छ। तेहरानले यसअघि पनि इजरायलले आफ्नो सैन्य कारबाही रोक्नुपर्ने बताउँदै आएको थियो। साथै, अमेरिकासँग भइरहेका कूटनीतिक संवादहरू समेत लेबनानको अवस्थासँग जोडेर हेर्ने संकेत इरानले दिएको थियो।
इरानी आक्रमणपछि इजरायलमा सुरक्षा सतर्कता उच्च बनाइएको छ। विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूका अनुसार इजरायली नेतृत्वले प्रतिकारात्मक कदमबारे छलफल गरिरहेको छ। केही रिपोर्टहरूमा इजरायलले इरानका ऊर्जा तथा रणनीतिक पूर्वाधारहरूलाई सम्भावित लक्ष्य बनाउन सक्ने चर्चा गरिएको छ। यद्यपि यसबारे इजरायली सरकारबाट औपचारिक निर्णय सार्वजनिक गरिएको छैन।
इजरायलका केही वरिष्ठ राजनीतिक नेताहरूले भने इरानलाई कडा जवाफ दिने संकेत दिएका छन्। उनीहरूको भनाइमा इजरायलमाथि भएको मिसाइल आक्रमणको मूल्य इरानले चुकाउनुपर्नेछ।
यस घटनाले अमेरिकालाई पनि कूटनीतिक रूपमा सक्रिय बनाएको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले दुवै पक्षलाई संयम अपनाउन आग्रह गरेका छन्। उनले लेबनानको राजधानी बेरुतमा इजरायलले गरेको हालैको आक्रमण अमेरिकी प्रशासनसँग पूर्वसमन्वयमा नभएको बताएका छन्। साथै, उनले इरानलाई थप सैन्य गतिविधि रोक्न र वार्ताको माध्यमबाट समाधान खोज्न आह्वान गरेका छन्।
अमेरिकी तथा इजरायली राजनीतिक वृत्तमा भइरहेको संवादबारे आएका रिपोर्टहरू अनुसार वाशिङ्टनले तत्कालै क्षेत्रीय युद्ध फैलिन नदिन प्रयास गरिरहेको छ। यसका लागि इजरायललाई पनि प्रतिक्रिया दिने क्रममा सावधानी अपनाउन आग्रह गरिएको बताइएको छ।
यसैबीच, आइतबार नै इजरायलले बेरुतको दक्षिणी क्षेत्रमा रहेको एक आवासीय भवनलाई लक्षित गरी हवाई आक्रमण गरेको थियो। स्थानीय स्वास्थ्य अधिकारीहरूका अनुसार उक्त आक्रमणमा कम्तीमा दुई जनाको ज्यान गएको छ भने २० जना घाइते भएका छन्। सामान्यतया घना बस्तीमा आक्रमण गर्नुअघि चेतावनी दिने अभ्यास भए पनि यसपटक त्यस्तो सूचना जारी नगरिएको बताइएको छ।
इरान र इजरायलबीच प्रत्यक्ष सैन्य टकरावको जोखिम बढ्दै जाँदा सम्पूर्ण मध्यपूर्व क्षेत्र नयाँ र अझ व्यापक द्वन्द्वतर्फ धकेलिन सक्ने चिन्ता अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा व्यक्त हुन थालेको छ। कूटनीतिक प्रयासहरू जारी रहे पनि दुवै पक्षका पछिल्ला गतिविधिले तनाव तत्काल कम हुने संकेत भने देखाएका छैनन्।
