इजरायलमा नयाँ सरकार गठनका लागि गठबन्धन वार्ता पेचिलो, नेतान्याहु र आइसेनकोटबीच सत्ता संघर्ष

जेरुसेलम, २०८३ कात्तिक ३०। इजरायलमा अक्टोबर २७ मा सम्पन्न संसदीय निर्वाचनपछि नयाँ सरकार गठनको प्रक्रिया जटिल बन्दै गएको छ। प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुको सत्तारूढ गठबन्धनले संसद्मा बहुमत गुमाएपछि विपक्षी नेता गादी आइसेनकोटलाई नयाँ सरकार गठनको जिम्मेवारी दिइएको छ। तर, विभिन्न राजनीतिक दलबीचको मतभेद र सत्ता साझेदारीको विवादका कारण नयाँ सरकार गठनको प्रक्रिया अनिश्चित बनेको छ।

इजरायली राष्ट्रपति इसाक हर्जोगले नोभेम्बर ८ मा याशार पार्टीका नेता तथा पूर्वसैनिक प्रमुख गादी आइसेनकोटलाई सरकार गठनको औपचारिक जिम्मेवारी दिएका थिए। राष्ट्रपति कार्यालयका अनुसार आइसेनकोटको पक्षमा संसद्का ६७ सदस्यले समर्थन जनाएका थिए भने नेतान्याहुको पक्षमा ४६ सदस्यले समर्थन गरेका थिए। सात सदस्य रहेको युनाइटेड तोराह जुडाइज्मले भने कुनै पनि उम्मेदवारलाई समर्थन गरेको थिएन।

इजरायलको १२० सदस्यीय संसद् नेसेटमा सरकार गठनका लागि कम्तीमा ६१ सांसदको समर्थन आवश्यक हुन्छ। निर्वाचनपछि नेतान्याहुको लिकुड नेतृत्वको दक्षिणपन्थी गठबन्धनले ५३ सिट प्राप्त गरेको छ। आइसेनकोट नेतृत्वको विपक्षी गठबन्धनसँग ४८ सिट छन् भने अरब नेतृत्वका दुई राजनीतिक समूहसँग १९ सिट रहेका छन्।

अन्तर्राष्ट्रिय समाचार संस्था अल जजिराका अनुसार आइसेनकोटका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती आफ्नै गठबन्धनभित्रका दललाई एउटै सरकारमा सहमत गराउनु हो। अरब नेतृत्वका दलहरूको समर्थन लिएर सरकार गठन गर्ने विकल्प भए पनि गठबन्धनका केही नेताहरू त्यसको विपक्षमा छन्। अर्कोतर्फ, नेतान्याहुको लिकुड पार्टीसँग मिलेर राष्ट्रिय एकताको सरकार बनाउने विषयमा पनि छलफल भइरहेको छ।

नोभेम्बर १५ मा आइसेनकोटको याशार पार्टी, नेतान्याहुको लिकुड पार्टी र पूर्वप्रधानमन्त्री नफ्ताली बेनेटको बी’याखाद पार्टीका प्रतिनिधिबीच सम्भावित संयुक्त सरकार गठनबारे छलफल भएको थियो। द टाइम्स अफ इजरायलका अनुसार बैठकलाई दुवै पक्षले सकारात्मक र व्यावसायिक वातावरणमा सम्पन्न भएको बताएका छन्। यद्यपि, नेतान्याहु र आइसेनकोटबीच सरकारको नेतृत्व कसले गर्ने भन्ने विषयमा सहमति जुट्न सकेको छैन।

यसैबीच, इजरायलका अर्का विपक्षी नेता अविग्दोर लिबरम्यानले नेतान्याहुसँग संयुक्त सरकार बनाउने सम्भावना अस्वीकार गरेका छन्। उनले अनिवार्य सैन्य सेवासम्बन्धी विवादित विषयमा पनि आफ्नो अडान कायम राखेका छन्। अर्कोतर्फ, डेमोक्र्याट्स पार्टीका नेता याइर गोलानले अरब नेतृत्वका दललाई समेत समेटेर नयाँ सरकार गठन गर्न सकिने बताएका छन्।

सरकार गठनको प्रक्रियाबीच नेतान्याहुले राष्ट्रिय एकताको सरकार बनाउनुपर्ने प्रस्ताव अघि सारेका छन्। उनले इजरायलको राष्ट्रिय सुरक्षा र इरानबाट उत्पन्न चुनौती सामना गर्न राजनीतिक दलहरू एकजुट हुनुपर्ने बताएका छन्। तर, आइसेनकोटले नेतान्याहुको प्रस्तावप्रति असहमति जनाउँदै वर्तमान प्रधानमन्त्रीको नेतृत्वमा सरकार गठन गर्ने विषय अस्वीकार गर्दै आएका छन्।

रोयटर्सका अनुसार आइसेनकोटसँग सरकार गठनका लागि प्रारम्भिक रूपमा २८ दिनको समय छ। आवश्यक परे राष्ट्रपतिले थप १४ दिनको समय दिन सक्नेछन्। उक्त अवधिमा सरकार गठन गर्न असफल भएमा राष्ट्रपतिले नेतान्याहुलाई अर्को अवसर दिन सक्नेछन्। दुवै पक्ष सरकार गठन गर्न असफल भएमा इजरायलमा पुनः संसदीय निर्वाचनको सम्भावना पनि रहनेछ।

स्रोत: रोयटर्स, अल जजिरा, द टाइम्स अफ इजरायल, इजरायलको राष्ट्रपति कार्यालय, द जेरुसेलम पोस्ट।

Scroll to Top